Home / THINKDROPS / EDITORIAL / Η χώρα με τις δύο πρωτεύουσες

Η χώρα με τις δύο πρωτεύουσες

Περί συμπρωτευούσης το ζήτημα

Σήμερα θέλω να ξεκινήσουμε με μια απλή ασκησούλα: να ανακαλύψουμε τι σημαίνει η πρόθεση «συν», όταν χρησιμοποιείται στην αρχή μιας σύνθετης λέξης –παραδείγματος χάριν: «συμμαθητής» = αυτός που μαθητεύει μαζί με σένα, «συμμέτοχος» = αυτός που μετέχει μαζί με σένα, «συμπονών» = αυτός που πονάει μαζί με σένα.

Άρα: Συν = «ομού, μαζί, με». Οκιέι; Οκιέι.

Μια τζούρα καφέ και πάμε παρακάτω… «Συμπρωτεύουσα». Ας αναλύσουμε λίγο τη λέξη. «Συν» + «πρωτεύουσα». Η λέξη «πρωτεύουσα» είναι βεβαίως μετοχή και σημαίνει «αυτή που πρωτεύει». Σίγουρα θα έχετε ακούσει ή διαβάσει για «πρωτεύοντα θηλαστικά». Η ίδια μετοχή είναι. «Πρωτεύουσα», λοιπόν, είναι αυτή που βρίσκεται στην πρώτη θέση. Βεβαίως, έχει επικρατήσει να σημαίνει και τη σημαντικότερη πόλη ενός κράτους, όπου εγκαθίσταται συνήθως η κυβέρνηση για να ασκήσει από εκεί το ηγετικό (στην Ελλάδα, συνήθως καταστροφικό) της έργο.

Γίνεται, όμως, να υπάρχει «συμπρωτεύουσα»; Εδώ σε θέλω, κάβουρα. Ομολογώ πως αγνοούσα αν χρησιμοποιείται σε άλλο κράτος αυτός ο όρος. Έτσι, ζήτησα από τον κ. Γούγλη να μου βρει αν απαντάται κάπου ο όρος «co-capital». Αναμενόμενο το αποτέλεσμα: μόνο στο λήμμα «Thessaloniki» της Wikipedia. Ίσως, βέβαια και να τον έχουν κάπου, κάπως σε κάποια χώρα –εγώ απόλυτος δε θέλω να είμαι και δεν κόβω το όμορφο κεφάλι μου. Όπως και να έχει, όμως, προσωπικά τον απορρίπτω και πέστε να με φάτε! Φυσικά, θα επιχειρηματολογήσω:

Σύμφωνα με τα παραπάνω, συμπρωτεύουσα είναι αυτή που «είναι πρωτεύουσα μαζί με την άλλη» ή «πλάι στην άλλη». Δηλαδή, τελικά, έχουμε δύο πρωτεύουσες. Όπως δύο συμμαθητές, είναι και οι δύο μαθητές. Αλλιώς δε θα λεγόταν ο ένας «μαθητής» και ο άλλος «συμμαθητής» του, αλλά ο ένας «μαθητής» και ο άλλος οτιδήποτε άλλο –«τεμπελχανάκι», ξέρω ‘γω, «δικηγοράκι» ή «μπακαλόγατος».

Παρόλα αυτά, εγώ δεν έχω δει ποτέ χάρτη να απεικονίζει ως «συμπρωτεύουσα» της χώρας (δηλαδή ως «δεύτερη πρωτεύουσα» πλάι στην Αθήνα) τη Θεσσαλονίκη. Είναι μια μεγάλη πόλη, η δεύτερη μεγαλύτερη, αυτό όμως δεν την κάνει και «συμπρωτεύουσα». Με την ίδια λογική, η Μασσαλία είναι η «συμπρωτεύουσα» της Γαλλίας. Είναι, όμως; Γάλλος δεν είμαι, μα oh là là non! Η Νάπολι είναι η συμπρωτεύουσα της Ιταλίας; Όχι βέβαια. Κι αν κάπου, κάπως, κάποτε δείτε ορισμό «συμπρωτεύουσα = η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη μιας χώρας» (που το αποκλείω), συγχωρέστε με αλλά είναι παράλογο και αυθαίρετο να παίρνουμε τα δικά μας ήθη και να τα γενικεύουμε ως εφαρμόσιμα σε όλα τα μήκη και πλάτη της γης!

Επίσης, διαφωνώ καθέτως, οριζοντίως και διαγωνίως με το επιχείρημα ότι είναι τάχα η «πρωτεύουσα της βόρειας Ελλάδας». Και γιατί να έχει πρωτεύουσα η Βόρεια Ελλάς και όχι η Δυτική; Ή η Ανατολική; Παρακατιανές είναι; Και τότε η Αθήνα είναι η πρωτεύουσα της Κεντρικής ή της Νότιας Ελλάδας; Και τελικά τι θα γίνει, ρε αδερφέ, θα γεμίσουμε συμπρωτεύουσες;

Λυπάμαι, αλλά μπούλσιτ. Αν οι λατρεμένοι Θεσσαλονικείς νιώθουν μια κάποια αγαλλίαση και ικανοποίηση επειδή αποκαλείται η Θεσσαλονίκη «συμπρωτεύουσα», εγώ πηγαίνω πάσο, στρίβω ένα τσιγάρο και με ένα “Peace and Love my friend” τα ξεχνάω όλα. Στην τελική, αν είναι θέμα εξουσίας όλο αυτό, να ιδρύσουμε ένα ξεχωριστό βασίλειο στα Βόρεια με σήμα την μπουγάτσα, να θρονιάσουμε και τον Πανίκα που διψάει για κάτι τέτοια και να λυθεί το ζήτημα.

Υπάρχουν λύσεις για όλα σε λέω αφού.

 

Η χώρα με τις δύο πρωτεύουσες
4.1 (82%) 10 votes

12 Σχόλια

  1. Avatar

    Πέρα από το ιστορικό κομμάτι της ορολογίας που μπορείς να κάτσεις μόνος σου να το ψάξεις, εγώ θα έλεγα ότι την αποκαλούν συμπρωτεύουσα γιατί πολύ απλά, η Αθήνα έχει μαζέψει τον μισό πληθυσμό της Ελλάδας, και με μικρή διαφορά έρχεται η Θεσσαλονίκη. Στο εξωτερικό αυτό δε συμβαίνει (γιατί ξέρουν να μοιράζουν τις εργασίες τους, τα οικονομικά κέντρα τους και χίλια δυο άλλα).

    Θεσσαλονικιά προφανώς είμαι, αλλά θέλω να τραβήξω την προσοχή στο γεγονός ότι μόνο Αθηναίοι τσούζονται με αυτό το θέμα. Δεν έχω ακούσει στη ζωή μου Θεσσαλονικιό να αποκαλεί την Σαλονίκη συμπρωτεύουσα. Κοινώς, όποιος έχει τη μύγα να τη φέρει πίσω.

    ΥΓ: Μπουγάτσα να έρθεις να φας και θα την κάνεις λάβαρο στον πόλεμο εναντίων των καλαμακίων. Με αγάπη πάντα 😛

    • Avatar

      Caroline, στα 5 πανέμορφα χρόνια της -αχ- νιότης μου που έζησα στη Θεσσαλονίκη, έχω ακούσει αρκετές φορές φίλους
      Σαλονικιούς να την αποκαλούν έτσι και κάθε φορά τους εξηγούσα το
      παράλογο της λέξης! Επομένως δεν είναι παραξενιά των Αθηναίων μόνο.

      Κατά τα άλλα, ως Καβαλιώτης συμφωνώ: Ζήτω τα σουβλάκια, κάτω τα καλαμάκια! Και thumbs up για την μπουγάτσα τυρί-κρέμα και ό,τι άλλο γουστάρουμε ;))

      • Avatar

        Αααα, φιλαράκι, με το χαλάς τώρα. Πολλή αγάπη στην Καβάλα, αλλά το debate είναι μεταξύ Αθηναίων-Σαλονικιών. Είμαι η πρώτη που θα κράξει την Θεσσαλονίκη αλλά μπορώ, γιατί από δω είμαι μάνα μου 😛

        • Avatar

          Χαχαχα, ΟΚ! Έριξα ύπουλα λίγο λάδι στη φωτιά, να ανάψουν τα αίματα. Τώρα θα κάτσω ήσυχα ήσυχα στη γωνιά μου και θα παρακολουθήσω με ενδιαφέρον την εξέλιξη του debate 🙂

  2. Avatar

    Ενδιαφέρον άρθρο. Για την ιστορική αποκατάσταση να αναφέρω μόνο πως ο όρος “συμπρωτεύουσα” αποτελεί μετεξέλιξη του όρου “συμβασιλεύουσα”. Η ιστορία έχει ως εξής: Ο συνονόματος Μέγας Κωνσταντίνος, κατά τη μεταφορά της πρωτεύουσας Ρώμης προς τα ανατολικά, είχε κατά νου κάποιες υποψήφιες πόλεις. Αν και τελικά επιλέχθηκε το Βυζάντιο, η Θεσσαλονίκη παρέμεινε (άγνωστο γιατί) ως “συμβασιλεύουσα”. Ο όρος διατηρήθηκε και κατά τη Βασιλευομένη Δημοκρατία, για να μετεξελιχθεί από το ’74 και μετά σε “συμπρωτεύουσα” ώστε να μη χαλάμε τις παραδόσεις, ειδικά αν δεν γνωρίζουμε και την ακριβή ιστορία τους.

  3. Avatar

    Σε ποναει που το φαι της Θεσσαλονικης φατε καλαμακια

    • Avatar

      Μα τι σχέση έχει αυτό που γράφεις με το θέμα του άρθρου; Όχι μόνο δεν με πονάει καθόλου, αλλά ίσα ίσα που ως Βορειοελλαδίτης από τα γεννοφάσκια μου στηρίζω με πάθος το σουβλάκι έναντι του «καλαμακίου». Η ένστασή μου έχει να κάνει μόνο με τον παραλογισμό περί «συμπρωτεύουσας».

  4. Avatar

    Οι Αθηναίοι είναι μακράν οι πιο κομπλεξικοί κάτοικοι της Ελλάδας, γιατί νομίζουν ότι όλοι ασχολούνται μαζί τους. Η λέξη συμπρωτεύουσα καμία σχέση δεν έχει με την Αθήνα και τη “ζήλεια” των Θεσσαλονικέων προς αυτήν, αλλά με την Κωνσταντινούπολη και τη βυζαντινή αυτοκρατορία.

    • Avatar

      Μπα, έχοντας ζήσει 6 χρόνια στη Θεσσαλονίκη και 6 στην Αθήνα, σου λέω μετά βεβαιότητος ότι στην πλειοψηφία τους οι Αθηναίοι (που γνώρισα εγώ, τουλάχιστον) όχι μόνο δεν έχουν κόμπλεξ περί ανωτερότητας, αλλά ονειρεύονται τη στιγμή που θα μετακομίσουν στην υπέροχη Θεσσαλονίκη. Αυτό που λες, ειλικρινά, δεν το έχω συναντήσει ποτέ. Εκτός αν μιλάμε με όρους ποδοσφαίρου, όπου όλοι οι φανατισμένοι αλληλοβρίζονται ανεξαρτήτως τόπου προέλευσης – εκεί σηκώνω τα χέρια ψηλά.

  5. Avatar

    Καθαρο Αθηναικο κομπλεξ και χαζες δικαιλογίες για απόσχιση, καλυτερες σκέψεις δεν μπορείς να κάνεις?????

    • Avatar

      Αθηναϊκό κόμπλεξ από Καβαλιώτη; Δεν νομίζω. Όχι, δεν μπορούσα να κάνω καλύτερες σκέψεις, ίσως εσύ όμως θα μπορούσες να κάνεις καλύτερη επιχειρηματολογία αντί να είσαι συνωμοσιολόγος (απόσχιση; what the…!).

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*

x

Check Also

Ένα αντίο στον Μηνά

Κάθε φορά που σιγοτραγουδάμε το “Αναστασία” είτε αυθόρμητα είτε για να κάνουμε πλάκα σε κάποιον δικό μας, δεν θυμόμαστε πως ...